PRO8L3M – Art Brut 2 (2020), recenzja Miłosza Musiała

Od niedawna w Polsce panuje trend na sequele rodzimych klasyków. Kilka tygodni temu do kin wszedł drugi film z serii Sala samobójców Jana Komasy, nieco wcześniej premierę miała trzecia część kultowych Psów Władysława Pasikowskiego… Nie mogło w tym wszystkim zabraknąć PRO8L3Mu. Po niemal sześciu latach od premiery mixtape’u Art Brut ukazuje album Art Brut 2 – swoisty sequel krążka z 2014 roku.

Oskar i Steez po raz drugi składają hołd polskiej muzyce ubiegłych dekad opierając utwory na samplach z rodzimych klasyków. Znajomo wygląda także okładka, która została utrzymana w tej samej konwencji, w jakiej powstała grafika zdobiąca pierwszy Art Brut.

Po włożeniu krążka do odtwarzacza zwracamy uwagę, że nostalgicznie jest także w warstwie lirycznej. Już od pierwszych dźwięków utworu Koło fortuny słyszymy, że opowieść ma miejsce w epoce Nokii, wczesnych teleturniejów i reklam papierosów z Bogusławem Lindą. Ten trwający niespełna dwie minuty kawałek pełni rolę intra do całej płyty i w mistrzowski sposób zarysowuje jej klimat.

Dalej jest już tylko bardziej sentymentalnie. Drugą pozycję zajmuje utwór W domach z betonu, który jest bezkonkurencyjnie najbardziej osobistym utworem na płycie, a może nawet w całej dyskografii PRO8L3Mu. Motywem przewodnim tego kawałka jest walka z nowotworem i śmierć matki Oskara, a narracja przyjęłą formę opowieści pięcioletniego chłopca. A to wszystko w rytm przeboju W domach z betonu nie ma wolnej miłości Martyny Jakubowicz.

Następne są Matchboxy, czyli taneczny kawałek opowiadający o życiu młodzieży szkolnej przełomu lat 80. i 90. Klubowy bit opiera się na samplach z muzyki Andrzeja Korzyńskiego. Jeśli nie kojarzycie tego nazwiska, czas nadrobić zaległości. Jest to instrumentalista, który odpowiada między innymi za sukces projektu Franek Kimono oraz ścieżki dźwiękowe do takich filmów jak Szamanka Andrzeja Żuławskiego, Człowiek z marmuru Andrzeja Wajdy czy serii filmów o przygodach Pana Kleksa.

Do moich faworytów z płyty należy Piekło jest w nas, w którym możemy usłyszeć głos Majki Jeżowskiej. Największe wrażenie robi podkład, który został stworzony od podstaw przez Steez’a. Poza tym historia opowiedziana przez Oskara idealnie uzupełnia się z oryginałem Majki Jeżowskiej z 1987 roku.

Na równym poziomie podoba mi się kawałek BMK. Utwór jest hołdem dla legendarnej piosenki Tata Dilera z repertuaru Kazika na żywo. Reinterpretacja przedstawia tę samą historię, co jej oryginał z 1995, z tym, że w odróżnieniu od Kazika Staszewskiego, który śpiewa z perspektywy ojca, Oskar zaprezentował drugą stronę medalu – historię z perspektywy syna.

Warto wspomnieć, że w tym utworze również zostały użyte sample z twórczości wcześniej wspomnianego Andrzeja Korzyńskiego. Można powiedzieć, że ojciec polskiej muzyki elektronicznej jest największym patronem nowego projektu PRO8L3Mu. O jego kompozycje opierają się aż trzy utwory z Art Brut 2.

Żaden film nie obędzie się bez napisów końcowych. Na sequelu Art Brutu również ich nie zabrakło. Ich rolę pełnią singlowe Skrable z wpadającym w ucho refrenem oraz zamykające płytę Outro.

Jest w życiu kilka oczywistości. Jedną z nich jest to, że jak PRO8L3M wydaje nowy album, to na pewno nie zawiedzie. Art Brut 2 to bardzo dobry materiał. Porównywanie jego ponadczasowości z pierwszą częścią mija się z celem, ale jedno jest pewne: miłośnicy warszawskiego duetu nie mają powodów do narzekań. Już teraz wiem, że kilka z utworów, które znalazły się na nowej płycie PRO8L3Mu znajdą się również w moim końcoworocznym podsumowaniu.